Η Μοναξιά ενός Ασυμβίβαστου Εκδόσεις Εξάντας Συγγραφέας βιβλίου Εισαγωγή ΑΡΧΙΚΗ Αναζήτηση

ΕΡΑ 5 - 14 Ιουλίου 1999

Η σκακιέρα που λέγεται Εκκλησία

Της Ιουστίνης Φραγκούλη

Σε αβεβαιότητα και αναμονή αφήνει το Πατριαρχείο για μια ακόμη φορά την Εκκλησία της Αμερικής και μαζί την Ελληνική Ομογένεια, αφού την Τρίτη χωρίς να προβεί σε καμία είδους απόφαση, μετέθεσε το ζήτημα της παραμονής ή όχι του κ. Σπυρίδωνος σε εύθετο χρόνο.

Φαίνεται ότι η άρνηση του Προκαθήμενου της Εκκλησίας της Αμερικής να παραιτηθεί, καθώς και η δυσκολία εξεύρεσης διάδοχης κατάστασης, οδήγησαν τον οικουμενικό Πατριάρχη να κινήσει αργά τα πιόνια του στην σκακιέρα των εξελίξεων αφήνοντας τους εμπλεκόμενους, τον τύπο και την πλατιά μάζα της Ομογένειας «με κομμένη την ανάσα».

Το ανακοινωθέν της Ιεράς Συνόδου του Πατριαρχείου τονίζει ότι υπήρξε συνεργασία με τον Αρχιεπίσκοπο Αμερικής, με τριμελή αντιπροσωπεία των Μητροπολιτών των ΗΠΑ και τον πρόεδρο του Αρχιεπισκοπικού Συμβουλίου κ. Τζον Κατσιματίδη.

Στο ίδιο κείμενο, το Πατριαρχείο θορυβημένο από τις αποκαλύψεις του τύπου που συνδέουν την πρόσφατη μεθοδευμένη κρίση της Αρχιεπισκοπής Αμερικής με την επιρροή κάποιων οικονομικά ισχυρών παραγόντων της Ομογένειας, διαψεύδει τα δημοσιεύματα αναφέροντας ότι «τα κίνητρα της Μητρός Εκκλησίας υπήρξαν πάντοτε ανιδιοτελή και καθαρώς εκκλησιαστικά και η προσφορά της θυσιαστική, κατά δε την λήψιν των αποφάσεων και την πραγματοποίησιν των ενεργειών της αποβλέπει μόνον εις το συμφέρον των απανταχού τέκνων της».

Ωστόσο, το επίσημο ανακοινωθέν παραλείπει να διαψεύσει άλλα δημοσιεύματα του ελληνικού τύπου που θέλουν την επείγουσα πρόσκληση του κ. Σπυρίδωνος στο Φανάρι άμεσα συνδεδεμένη με την ανάμειξή του στα εθνικά θέματα και δη στο κυπριακό, γεγονός που κύκλοι της ομογένειας ερμηνεύουν ότι ανάγεται στην αναγκαστική επιλογή του πατριαρχείου να μην θίξει ένα τόσο ευαίσθητο θέμα καλούμενο ταυτόχρονα να πάρει θέση.

Κατά τη συνάντηση που είχε ο ισχυρός ομογενειακός παράγοντας και πρόεδρος του Αρχιεπισκοπικού Συμβουλίου Τζον Κατσιματίδης χθες το πρωί με τον Πατριάρχη και την Ιερά Σύνοδο εξέθεσε την άποψή του για τα εκκλησιαστικά πράγματα της Αμερικής, λαμβάνοντας τη διαβεβαίωση ότι δεν θα ληφθεί καμία βιαστική απόφαση για την Αρχιεπισκοπή Αμερικής.

Οι Μητροπολίτες Αίνου κ. Μάξιμος, Κρήνης κ. Ιάκωβος και Δαρδανελλίων κ. Αντώνιος κατά τη συνάντησή τους με τον Πατριάρχη και τους συνοδικούς επανέλαβαν το αίτημά τους να απομακρυνθεί ο κ. Σπυρίδων, τονίζοντας ότι ο διάδοχος θα πρέπει να είναι ένας εξ αυτών. Μάλιστα, θεωρώντας δεδομένη την αντικατάσταση του νυν Αρχιεπισκόπου, δεν δίστασαν να πλησιάσουν παράγοντες της ομογένειας να τους ζητήσουν να συμπλεύσουν με αυτή την πολιτική επαναφέροντας στη μνήμη το χωρίον της αγίας Γραφής: «Διεμερίσαντο τα ιμάτιά μου εαυτοίς και επί τον ιματισμόν μου έβαλον κλήρον»..., πριν ακόμη τους προκύψουν ιμάτια.

Την ίδια στιγμή κύκλοι προσκείμενοι στον Αρχιεπίσκοπο σημείωναν ότι αυτός ο μήνας είναι η τελευταία προθεσμία του Πατριάρχη προς τον κ. Σπυρίδωνα να κάνει τις διορθωτικές κινήσεις που ο κ. Βαρθολομαίος αναμένει από καιρό, δηλαδή να προχωρήσει στο θέμα της Θεολογικής Σχολής, να απομακρύνει τους συνεργάτες του πρώην πρωτοσυγκέλου του π. Γεωργίου Πασσιά και να επισπεύσει την αλλαγή του καταστατικού της Αρχιεπισκοπής Αμερικής με ταυτόχρονη αναβάθμιση του συνοδικού θεσμού.

Βέβαια, ο κ. Σπυρίδων έχει ακόμη τον χρόνο να δράσει, έστω και την τελευταία στιγμή, προς την υποδεικνυόμενη κατεύθυνση. Αν όμως υποκύψει σε όλα αυτά τα σημεία (και βέβαια σε κάποια άλλα αδιαφανή ακόμη), προσυπογράφει την πλήρη ευθυγράμμισή του προς το κατεστημένο που αρνήθηκε να υπηρετήσει την πρώτη τριετία της θητείας του.

Σε μια τέτοια εξέλιξη το Φανάρι δεν θα πρέπει ποτέ στο μέλλον να ανακινήσει θέμα Αρχιεπισκοπής Αμερικής, αλλά και ο κ. Σπυρίδων θα κληθεί να πληρώσει το κόστος της υποχώρησης.

Πάντως, σε κάθε περίπτωση οι κινήσεις θα πρέπει να γίνουν γρήγορα γιατί το τραύμα στους θεσμούς του Πατριαρχείου και της Εκκλησίας της Αμερικής συνεχώς βαθαίνει με απρόοπτες συνέπειες.